Prokuroria në Hagë: Dëshmitarët u vranë, ish-anëtarë të UÇK-së u frikësuan të dëshmonin

Hagë, 20 nëntor 2020 – Zyra e Prokurorit të Specializuar (ZPS) kishte kërkuar që Gjykata Speciale të urdhëronte arrestimin dhe transferimin në paraburgimin e Speciales të ish-krerëve të UÇK-së.

Në kërkesën që ia kishte dërguar gjykatësit Nicolas Guillou, ndër të tjera, prokurori Jack Smith rendit edhe disa krime mbi dëshmitarët që, siç pretendon, janë kryer në mënyrë që ish-krerët e UÇK-së t’i heshtnin provat ndaj tyre, raporton Gazeta Express.

Smith pretendon se dëshmitarët rrezikoheshin seriozisht nëse Hashim Thaçi, Kadri Veseli, Jakup Krasniqi e Rexhep Selimi do të liheshin të lirë, duke marrë shembuj nga -siç thuhet- krimet që ishin bërë për t’i fshehur krimet e tyre. Ai përmend edhe ish-kryeparlamentarin Kadri Veseli dhe Shërbimin Informativ të Kosovës (SHIK), anëtarë të së cilit shërbim, sipas prokurorit, kanë mbikëqyrur kërcënimin e dëshmitarëve dhe dhënien e ryshfetit për ta në mënyrë që të mos dëshmonin.

“Për më tepër, disa prej të dyshuarve kanë rekord të demonstrueshëm të ndërhyrjes, ose pengimit të zbatimit të ligjit, dhe ka tashmë prova të përpjekjeve për të ndërhyrë në aktivitetet hetimore të ZPS-së. Për shembull, anëtarët e SHIK-ut që i përgjigjen Kadri VESELIT dhe Azem SYLA janë të implikuar në mbikëqyrjen, kërcënimin dhe dhënien e ryshfetit dëshmitarëve që dëshmojnë kundër ish-anëtarëve të UÇK-së në Tribunalin Ndërkombëtar të Hagës”, thuhet në kërkesën e prokurorit Jack Smith.

Tutje, ai specifikon edhe disa raste, detajet e të cilave nuk tregohen, duke u fshehur me mbishkrimin “[REDAKTUAR]”.

“Shembujt e dhënë më poshtë – të cilat lidhen kryesisht me vendet e krimit të akuzuar në aktakuzë – janë ilustruese të një trendi më të gjerë shqetësues. Në [REDAKTUAR] – [REDAKTUAR] – u qëllua për vdekje dhe [REDAKTUAR] – [REDAKTUAR] – u plagos rëndë. Ata të dy ishin dëshmitarë në çështjen [REDAKTUAR], i cili kishte filluar [REDAKTUAR] para të shtënave, dhe kishin të bënin me krimet në lidhje me vendin e paraburgimit [REDAKTUAR]. Shtëpia e [REDAKTUAR] gjithashtu ishte bombarduar më parë dhe incidente të mëtejshme të të atentateve kishin ndodhur kundër dëshmitarëve të tjerë. […] Më [REDAKTUAR], ish-pjesëtari i UÇK-së [REDAKTUAR] – [REDAKUTAR] – u gjet [REDAKTUAR]. [REDAKTUAR]. Ai u kishte dhënë dëshmi hetuesve [REDAKTUAR] të krimeve të luftës dhe ishte dëshmitari kryesor në çështjen kundër [REDAKTUAR] dhe të tjerëve për krime në lidhje me vendin e ndalimit [REDAKTUAR]. Ka prova që [REDAKTUAR] u përball me llojin më të keq të frikësimit disa vjet para vdekjes së tij”, thuhet ndër tjerash në kërkesën e Zyrës së Prokurorit të Specializuar.

Prokurori ka përmendur edhe rastin e Fatmir Limajt, Ramush Haradinajt e Haradin Balajt në Tribunalin Penal Ndërkombëtar të Hagës për krimet në ish-Jugosllavi, duke radhitur sërish disa krime që pretendon se janë kryer ndaj atyre që donin dhe mund të dëshmonin kundër tyre.

“[REDAKTUAR] refuzoi të dëshmonte në atë rast për shkak të kërcënimeve, [REDAKTUAR] . [REDAKTUAR] iu afrua derës dhe u kërcënua me vdekje nëse ai dëshmonte kundër Fatmir LIMAJ. […] Në rastin Haradinaj, Dhoma Gjyqësore vërejti se: [T] gjatë gjykimit, Dhoma Gjyqësore hasi vështirësi të konsiderueshme në sigurimin e dëshmisë së një numri të madh të dëshmitarëve. Shumë dëshmitarë përmendën frikën si një arsye të dukshme për të mos dëshiruar të paraqiteshin para Dhomës Gjyqësore për të dhënë dëshmi. Dhoma Gjyqësore krijoi një përshtypje të fortë se gjyqi po zhvillohej në një atmosferë ku dëshmitarët ndiheshin të pasigurt. Kjo ishte për shkak të një numri faktorësh specifik për Kosovën, për shembull komunitetet e vogla të Kosovës dhe rrjetet e ngushta familjare dhe komunitare të cilat e bën të vështirë garantimin e anonimitetit. Vetë palët ranë dakord se ekzistonte një situatë e paqëndrueshme e sigurisë në Kosovë që ishte veçanërisht e pafavorshme për dëshmitarët”, thuhet në kërkesë.

“Ekzistojnë prova se midis 2013 dhe 2015, personat e lidhur me të akuzuarin [Haradinajn] në atë rast dhanë [REDAKTUAR] si nxitje që ai të tërhiqte deklaratën e tij [REDAKTUAR] dhe të sigurojë dëshmi të rreme.[REDAKTUAR] që u ofrua në mënyrë të ngjashme [REDAKTUAR] për të dhënë një deklaratë të rreme, u kërcënua, [REDAKTUAR]. [REDAKTUAR] dhe [REDAKTUAR] . [REDAKTUAR]. Në rastin Bala që kishte të bënte me krime në Zonën Operative të Dukagjinit, dëshmitarë [REDAKTUAR] dhe [REDAKTUAR] rrezikuan jetën e tyre gjatë procedurave. [REDAKTUAR] u plagos kur persona të panjohur pushuan nga puna [REDAKTUAR] .[REDAKTUAR] .Akte të tilla, kur shoqërohen me shembuj të dëshmitarëve që posedojnë informacion material, e shtynë gjyqtarin hetues të deklarojë se ai ‘kurrë më parë nuk kishte marrë kaq shumë informacion në lidhje me kërcënimet ndaj dëshmitarëve ose të paktën përpjekje për t’i ndikuar ata’ .[REDAKTUAR] pas aktgjykimit fajësues në këtë gjyq, [REDAKTUAR] u vra [REDAKTUAR] .[REDAKTUAR] më vonë, persona të armatosur qëlluan dhe vranë [REDAKTUAR] . [REDAKTUAR] ka deklaruar që ish-anëtarët e UÇK-së i ofruan atij ryshfet të konsiderueshëm parash për të heshtur”, thuhet ndër tjerash në kërkesën e Zyrës së Prokurorit të Specializuar.

ZPS gjithashtu pretendon se gjatë hetimit të saj për ish-udhëheqësit politikë e ushtarakë të UÇK-së, dëshmitarë, përfshirë ish-anëtarë të UÇK-së dhe ish-punonjës të organizatave ndërkombëtare nga frika s’kishin pranuar të dëshmonin te hetuesit.

“Në të vërtetë, kur flisnin me ZPS-në, dëshmitarë të shumtë potencialë – përfshirë viktimat, ish anëtarët e UÇK-së dhe ish-punonjësit e organizatave ndërkombëtare që veprojnë në Kosovë, siç është OSBE-ja shprehën frikë ose kujtuan përvojat e mëparshme të ndërhyrjes në dëshmitarë. Gjatë gjithë këtij hetimi, dëshmitarët vazhdimisht kanë shprehur frikë të thellë për atë që mund t’u ndodhë atyre nëse ia thonë të vërtetën ZPS-së. […] Sipas një raporti të OSBE-së mbi gjykimet në Kosovë gjatë 10 viteve të para pas luftës, çështja e mbrojtjes së dëshmitarëve ‘ka dëmtuar ndjekjen penale të rasteve të krimeve të luftës ndoshta më shumë se çdo çështje tjetër e veçantë’, veçanërisht në rastet kundër ish-anëtarëve të UÇK-së.

Kësisoj, ZPS shkruante se arrestimi dhe paraburgosja e tyre është “mjeti më efektiv për ta kufizuar aftësinë e të dyshuarve për të ikur ose penguar proceset e DHSK-së dhe për të kryer krime tjera”.

(GazetaExpress)

Comment

*